Istorija, psihologija, tehnike, šampioni, svjetski rekordi i važni mečevi
Eliot Hearst i John Knott
23.nastavak
Harry Nelson Pillsbury
Harry Nelson Pillsbury (1872–1906) bio je 1900. godine najjači američki šahista od vremena Morphyja iz 1850-ih. Kao i Morphy, Pillsbury je postigao majstorstvo u Sjedinjenim Državama, a zatim je otputovao u Evropu kako bi testirao svoje vještine protiv dokazanih igrača. Ustvari, najpoznatiji je po tome što je pobijedio na svom prvom velikom turniru – u Hastingsu, Engleska, 1895. godine, na kojem su učestvovali skoro svi najbolji igrači svijeta, uključujući svjetskog prvaka Laskera, bivšeg svjetskog prvaka Steinitza, te šampione Engleske, Njemačke, Francuske, Rusije, Austrije i Italije.
Hooper i Whyld (1992.) ističu da nijedan drugi igrač prije nije osvojio svoj prvi izuzetno jaki turnir, što je dostignuće koje je kasnije ponovio samo José Capablanca (u San Sebastianu 1911. godine, kada je imao isto 23 godine kao što je Pillsbury imao u Hastingsu). Pillsbury nikada više nije osvojio tako jak turnir. Prije nego što je turnir u Hastingsu počeo, odbio je da boravi u hotelu gdje bi mogao da se druži s drugim majstorima. Rekao je: „Želim biti miran; namjeravam pobijediti na ovom turniru.“
Pillsbury je rođen u Somervilleu, Massachusetts, kao sin učitelja u srednjoj školi. Naučio je da igra šah tek sa 16 godina, ali tri godine kasnije—dobijajući prednost pješaka i potez fore—uspio je pobijediti Steinitza u dvije od tri partije, a takođe je pobijedio u jednoj partiji u simultanci koju je Steinitz održao na 15 tabli. Godine 1893. pobijedio je berlinskog majstora i njemačkog šampiona Carla Walbrodta (1871–1902) u kratkom meču 2½–½, a kasnije iste godine pobijedio Arnolda Schottländera, drugog njemačkog majstora, s rezultatom 2–0. Iste godine započeo je davanje simultanki naslijepo. Tada poznat kao „Boston Wonder“ (Bostonsko čudo), igrao je četiri simultane partije u Franklin Chess Clubu u Philadelphiji (prva takva izložba izvan Nove Engleske), pobijedivši tri i izgubivši jednu.
Frank J. Marshall bio je jedan od Pillsburyjevih protivnika u još jednoj simultanci naslijepo u Montrealu godine koja je usledila. Marshall, tada 16-godišnjak, kasnije će držati titulu šampiona Sjedinjenih Američkih Država 27 uzastopnih godina i postati jedan od prvih pet originalnih „velemajstora“ šaha—počast koja mu je dodijeljena od strane cara Rusije na kraju turnira u Sankt Peterburgu 1914. Pillsbury je nepromišljeno dao tinejdžeru Marshallu priliku da započne opasan napad, koji je mladi igrač sjajno izveo (partija 427).
Ustvari, Pillsbury je ponovo izgubio od Marshalla tokom 1890-ih, ali ovog puta, u partiji u Brooklyn Chess Clubu 5. decembra 1896. godine (na Pillsburyjev 24. rođendan), to je bilo u simultanoj partiji s gledanjem, jednoj od 24. Marshall je igrao u konsultaciji sa R.R. Williamsom i Williamom Berendsonom. Pillsbury je ipak pobedio Marshalla dok je davao simultanku naslijepo na osam tabli u Brooklyn Clubu u junu 1897. godine, ostvarivši rezultat +6, =2.
Pillsbury je davao razne simultanke naslijepo sve do juna 1894. godine, kada je uglavnom prestao s tom praksom na četiri godine, iako je, kao što je gore pomenuto, povremeno davao simultanke naslijepo. Rekao je da je dio tih četiri godine iskoristio za proučavanje načina poboljšanja svoje igre naslijepo—posebno u pogledu skraćivanja vremena simultanke —i za prevenciju nesanice koju je doživljavao nakon simultanki. Otkrio je, kao i Blackburne na primer, da je nekoliko sati nakon simultanke naslijepo njegov um bio toliko okupiran neodigranim varijantama da nije mogao da zaspi.
Kada je nastavio sa partijama naslijepo 1898. godine, Pillsbury je tvrdio da je u stanju da eliminiše partije iz svog uma nakon simultanke i da se koncentriše na „nešto drugo, poput dobrog obroka, igre karata ili drugih rekreacija“ (Bowles, 1902, strana 343).
Usprkos činjenice da Pillsbury očigledno to nigde nije pominjao, vjerovatno je tokom tog četvorogodišnjeg perioda takođe proučavao različite tehnike pamćenja, koje su mu služile za igru naslijepo, kao i za izvođenje drugih podviga pamćenja i trikova. Vidjećemo da je često zadivljavao publiku na simultankama naslijepo time što je takođe memorisao dugačke liste teških riječi.
(Nastaviće se)